Thuế tiêu thụ đặc biệt là loại thuế Nhà nước quy định nhằm mục đích định hướng sản xuất, tiêu dùng với những mặt hàng đặc biệt có ảnh hưởng đến môi trường, sức khỏe cộng đồng hoặc mặt hàng và dịch vụ có giá trị hàng hóa cao. Vậy Thuế tiêu thụ đặc biệt là gì? Đối tượng nào phải chịu thuế và không chịu thuế tiêu thụ đặc biệt? Cách tính thuế tiêu thụ đặc biệt như thế nào? Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu ngay trong bài viết sau đây!
1. Thuế tiêu thụ đặc biệt là gì?
Thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB)là loại thuế gián thu, loại thuế này đánh vào một số loại hàng hóa, dịch vụ được xác định là có ảnh hưởng đặc biệt đến môi trường, sức khỏe cộng đồng, hoặc có giá trị hàng hóa cao nhằm điều tiết việc sản xuất, nhập khẩu và tiêu dùng xã hội. Điều này không chỉ nhằm mục đích tạo nguồn thu nhập cho ngân sách nhà nước mà còn tăng cường quản lý sản xuất kinh doanh đối với những hàng hóa, dịch vụ chịu thuế. Đồng thời điều tiết mạnh thu nhập của người tiêu dùng
Thuế tiêu thụ đặc biệt này do các cơ sở trực tiếp sản xuất ra hàng hoá đó nộp nhưng người tiêu dùng là người chịu thuế vì thuế được cộng vào giá bán.
2. Vai trò của Thuế tiêu thụ đặc biệt
Ở phần trên Visio Edu vừa giải đáp thắc mắc về Thuế tiêu thụ đặc biệt là gì? Ở phần này chúng tôi sẽ tập trung phân tích vai trò của thuế tiêu thụ đặc biệt. Theo đó:
– Thuế tiêu thụ đặc biệt là công cụ quan trọng góp phần giúp Nhà nước điều tiết việc sản xuất và tiêu dùng. Bởi nếu mức thuế suất cao sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định của người tiêu dùng. Điều này nhằm hạn chế sản xuất và tiêu dùng những hàng hóa, dịch vụ không có lợi cho môi trường, cho nền kinh tế và cộng đồng xã hội.
– Mức thuế suất của Thuế TTĐB thường rất cao còn góp phần tạo ra nguồn thu nhập lớn cho ngân sách của Nhà nước.
– Thuế TTĐB cũng góp phần tái phân phối thu nhập của người có thu nhập cao, đảm bảo tính công bằng xã hội.
– Đồng thời, Thuế TTĐB cũng là công cụ để Nhà nước điều tiết thu nhập của người tiêu dùng đóng góp vào ngân sách nhà nước với những hàng hóa, dịch vụ xa xỉ, chưa thật sự cần thiết hoặc không phù hợp với nhu cầu tiêu thụ của người dân.
– Thể hiện một cách công bằng, hợp lý: Nếu ai thực hiện tiêu dùng các loại mặt hàng này nhiều thì phải chịu thuế tiêu thụ cao hơn những người không sử dụng hoặc tiêu dùng ít.
3. Đặc điểm của thuế tiêu thụ đặc biệt
Ngoài khái niệm thuế tiêu thụ đặc biệt là gì? Chắc hẳn các bạn đọc cũng quan tâm đến đặc điểm của thuế tiêu thụ đặc biệt:
Đặc điểm thứ nhất: Thuế tiêu thụ đặc biệt sẽ được thu một lần thường là vào khâu sản xuất, nhập khẩu hàng hoá hoặc kinh doanh dịch vụ. Đây là loại thuế tiêu dùng một giai đoạn nên sẽ không gây nên sự trùng lặp qua các khâu của quá trình luân chuyển hàng hoá. Vì vậy, có tác dụng giảm thiểu chi phí hành thu song đòi hỏi chế độ kiểm tra, giám sát thật chặt chẽ nhằm đảm bảo hạn chế tới mức tôi đa sự thất thu của thuế TTĐB thông qua việc gian lận về số lượng hàng hoá sản xuất và tiêu thụ.
Đặc điểm thứ 2: Thuế TTĐB thường có mức động viên cao. Thuế TTĐB có thể được xác định trên cơ sở giá trị hoặc trên cơ sở đơn vị đo lưòng khác và thường được thu với mức thuế suất cao hơn so vối thuế tiêu dùng thông thường.
Đặc điểm này thể hiện quan điểm điều tiết của Nhà nước thông qua thuế TTĐB. Xét ở khía cạnh quản lý, việc sản xuất và cung cấp các loại hàng hoá, dịch vụ được coi là đặc biệt không chỉ liên quan đến các vấn đề kinh tế, phân bổ nguồn lực mà còn liên quan đến các vấn đề xã hội. Xét ở khía cạnh phân phối thu nhập, đối tượng tiêu dùng phần lớn các hàng hoá, dịch vụ đặc biệt này là những người có thu nhập cao. Vì vậy, thuế TTĐB cần xây dựng mức động viên cao nhằm điều tiết thu nhập của những người có thu nhập cao, đảm bảo công bằng xã hội.
Đặc điểm thứ ba: Danh mục hàng hoá, dịch vụ chịu thuế TTĐB không nhiều và thay đổi tùy thuộc vào điều kiện phát triển kinh tế – xã hội và mức sống của dân cư. Việc thu thuế TTĐB tương đối hẹp cho nên có thể có ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định tiêu dùng và phân phối nguồn thu nhập. Do đó, thuế TTĐB là công cụ rất có hiệu quả của các mục tiêu chính sách khác ngoài mục tiêu nguồn thu.
4. Đối tượng phải đóng thuế tiêu thụ đặc biệt
Căn cứ tại Điều 2, Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt 2008 đã sửa đổi năm 2014 và khoản 2 Nghị định 108/2015/NĐ-CP thì các đối tượng chịu Thuế TTĐB sẽ gồm:
4.1. Hàng hóa chịu thuế tiêu thụ đặc biệt
– Thuốc lá điếu, xì gà và chế phẩm khác từ cây thuốc lá dùng để hút, hít, nhai, ngửi, ngậm;
– Rượu;
– Bia;
– Xe ô tô dưới 24 chỗ, kể cả xe ô tô vừa chở người, vừa chở hàng loại có từ hai hàng ghế trở lên, có thiết kế vách ngăn cố định giữa khoang chở người và khoang chở hàng;
– Xe mô tô hai bánh, xe mô tô ba bánh có dung tích xi lanh trên 125cm3;
– Tàu bay, du thuyền (sử dụng cho mục đích dân dụng).
– Xăng các loại;
– Điều hoà nhiệt độ công suất từ 90.000 BTU trở xuống;
– Bài lá;
– Vàng mã, hàng mã (không bao gồm hàng mã là đồ chơi trẻ em, đồ dùng dạy học).
Lưu ý: Hàng hóa chịu thuế tiêu thụ đặc biệt phải là các sản phẩm hàng hóa hoàn chỉnh, không bao gồm bộ linh kiện để lắp ráp các hàng hóa này.
4.2. Dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt
– Kinh doanh vũ trường;
– Kinh doanh mát-xa (massage), ka-ra-ô-kê (karaoke)
– Kinh doanh ca-si-nô (casino); trò chơi điện tử có thưởng bao gồm trò chơi bằng máy giắc-pót (jackpot), máy sờ-lot (slot) và các loại máy tương tự;
– Kinh doanh đặt cược (bao gồm: Đặt cược thể thao, giải trí và các hình thức đặt cược khác theo quy định của pháp luật);
– Kinh doanh gôn (golf) bao gồm bán thẻ hội viên, vé chơi gôn;
– Kinh doanh xổ số.
5. Đối tượng không phải chịu thuế tiêu thụ đặc biệt
Căn cứ theo Điều 3 Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt 2008 đã sửa đổi 2014 và khoản 3 Nghị định 108/2015/NĐ-CP, đối tượng không chịu thuế tiêu thụ đặc biệt bao gồm:
(1) Hàng hóa do cơ sở sản xuất, gia công trực tiếp xuất khẩu hoặc bán, ủy thác cho cơ sở kinh doanh khác để xuất khẩu;
(2) Hàng hóa nhập khẩu gồm:
– Hàng viện trợ nhân đạo, viện trợ không hoàn lại; quà tặng cho cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị – xã hội, tổ chức chính trị xã hội – nghề nghiệp, tổ chức xã hội, tổ chức xã hội – nghề nghiệp, đơn vị vũ trang nhân dân, quà biếu, quà tặng cho cá nhân tại Việt Nam theo mức quy định của Chính phủ, bao gồm:
+) Hàng viện trợ nhân đạo, hàng viện trợ không hoàn lại, bao gồm cả hàng hóa nhập khẩu bằng nguồn vốn viện trợ không hoàn lại được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt, hàng trợ giúp nhân đạo, hàng cứu trợ khẩn cấp nhằm khắc phục hậu quả chiến tranh, thiên tai, dịch bệnh;
+) Quà tặng của các tổ chức, cá nhân ở nước ngoài cho các cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị – xã hội, tổ chức chính trị xã hội – nghề nghiệp, tổ chức xã hội, tổ chức xã hội – nghề nghiệp, đơn vị vũ trang nhân dân;
+) Quà biếu, quà tặng cho cá nhân tại Việt Nam theo định mức quy định của pháp luật.
– Hàng hóa vận chuyển quá cảnh hoặc mượn đường qua cửa khẩu, biên giới Việt Nam, hàng hóa chuyển khẩu theo quy định của Chính phủ;
– Hàng tạm nhập khẩu, tái xuất khẩu và tạm xuất khẩu, tái nhập khẩu không phải nộp thuế nhập khẩu, thuế xuất khẩu trong thời hạn theo quy định của pháp luật về thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu;
– Đồ dùng của tổ chức, cá nhân nước ngoài theo tiêu chuẩn miễn trừ ngoại giao; hàng mang theo người trong tiêu chuẩn hành lý miễn thuế; hàng nhập khẩu để bán miễn thuế theo quy định của pháp luật;
(3) Tàu bay, du thuyền sử dụng cho mục đích kinh doanh vận chuyển hàng hoá, hành khách, khách du lịch;
(4) Xe ô tô cứu thương; xe ô tô chở phạm nhân; xe ô tô tang lễ; xe ô tô thiết kế vừa có chỗ ngồi, vừa có chỗ đứng chở được từ 24 người trở lên; xe ô tô chạy trong khu vui chơi, giải trí, thể thao không đăng ký lưu hành và không tham gia giao thông;
(5) Hàng hoá nhập khẩu từ nước ngoài vào khu phi thuế quan, hàng hoá từ nội địa bán vào khu phi thuế quan và chỉ sử dụng trong khu phi thuế quan, hàng hoá được mua bán giữa các khu phi thuế quan với nhau, trừ xe ô tô chở người dưới 24 chỗ.
Trên đây là nội dung thông tin về Thuế tiêu thụ đặc biệt là gì? Vai trò và đặc điểm của Thuế tiêu thụ đặc biệt cũng như các đối tượng phải chịu thuế Tiêu thụ đặc biệt.
Để tìm hiểu sâu hơn về Thuế tiêu thụ đặc biệt, tham khảo ngay và đăng ký khóa học Thuế chuyên sâu của VisioEdu tại: https://forms.gle/mMMiiuVd497tcoB3A